„O ojcach i synach” - 25.06 g. 20:15 - Wtorkowe Kino Konesera

Najpierw był dokument „Powrót do Homs” – wstrząsający raport z oblężonego miasta, w którym młodzi partyzanci walczą z reżymem Baszszara al-Asada. Ten romantyczny obraz miał jednak swoją skazę: pokazywał, jak powodowani desperacją żarliwi idealiści coraz bardziej radykalizują się, skręcając w stronę fundamentalizmu religijnego. Pochodzący z Syrii reżyser Talal Derki postanowił zgłębić ten temat i stworzyć psychologiczny portret kogoś, kto stał się islamskim ekstremistą.

Najbardziej interesowały go emocje i motywacje tych, którzy całe swoje życie podporządkowują surowym religijnym zasadom. I którzy gotowi są w imię tych zasad zabijać innych ludzi.

 

Twórcy filmu udała się rzecz wyjątkowa: sam będąc niewierzącym, zdobył zaufanie islamskich radykałów. Wiele jednak ryzykował. Przede wszystkim, przystępując do realizacji filmu, musiał zmienić tożsamość i zadbać o swój medialny wizerunek, by uwiarygodnić się w roli religijnego ekstremisty. Pomógł mu w tym nakręcony wcześniej film „Powrót do Homs”, który jego gospodarze przyjęli z aprobatą.

 

Opowiadając o utraconym dzieciństwie i zagrożeniach płynących z fanatyzmu religijnego, Derki uważa, że to właśnie dziecięca perspektywa pozwoli widzom lepiej zrozumieć toczący się w Syrii dramat. Film „O ojcach i synach” jest także pytaniem o przyszłość zniszczonego wojną kraju i podzielonego społeczeństwa. Szczególnie bolesne staje się dla reżysera pytanie o przyszłe losy tych wszystkich Syryjczyków, którzy – podobnie jak on i jego bliscy – musieli ten kraj opuścić.

 

Reżyseria: Talal Derki

Zdjęcia: Kahtan Hassoun

Muzyka: K. S. Elias

Montaż: Anne Fabini

Producenci: Ansgar Frerich, Eva Kemme Tobias Siebert, Hans Robert Eisenhauer

Produkcja: BASIS BERLIN Filmproduktion, Ventana Film, Cinema Group Production
and Südwestrundfunk, Rundfunk Berlin-Brandenburg, ARTE

Czas trwania: 99 minut

 

Nagrody:

Nominacja do Oscara 2019

Wielka Nagroda Jury, Sundance 2018

Złoty Róg, Krakowski Festiwal Filmowy 2018

Movies That Matter Award, ZagrebDox 2018

Nagroda Publiczności, Tesaloniki Documentary Film Festival 2018

Center for Documentary Studies Filmmaker Award, Special Jury Mention, Full Frame Documentary Film Festival 2018

Best Arab Film, Silver Star, El Gouna International Film Festival 2018

Fritz-Gerlich-Preis, Munich Film Festival 2018

 

Bohater filmu, Abu Osama jest dżihadystą specjalizującym się w podkładaniu min i samochodowych zamachach bombowych. Przez ponad dwa i pół roku reżyser Talal Derki mieszkał z nim i jego rodziną w małej wiosce gdzieś w północnej Syrii, filmując z bliska ich codzienne życie. Był świadkiem, jak kochający ojciec przygotowuje swoich synów, trzynastoletniego Osamę i dwunastoletniego Aymana, do walki zbrojnej, której celem jest ustanowienie w Syrii islamskiego kalifatu.

 

Abu należy do syryjskiej siatki Al Kaidy zwanej Dżabhat an-Nusra, czyli Front Obrony Ludności Lewantu. Powstał on w 2011 roku podczas wojny domowej w Syrii. Jego członkowie rekrutowali się przede wszystkim spośród konserwatywnych mieszkańców terenów wiejskich, będąc w opozycji wobec dyktatury prezydenta al-Asada.

 

Ugrupowanie zasilane było także przez dżihadystów napływających spoza granic kraju (to między innymi dlatego przybyły z emigracji Talal Derki zdołał wkupić się w łaski islamistów). Główna działalność grupy polegała na przeprowadzaniu zamachów terrorystycznych. Wierni islamowi salafickiemu, czyli radykalnej odmianie sunnizmu głoszącej powrót do religijnych korzeni, bojownicy an-Nusry postulowali stworzenie na terenie Syrii państwa wyznaniowego opartego na szariacie.

Abu Osama ma ośmiu synów – kilku z nich nadał imiona na cześć męczenników dżihadu.

 

Talal Derki jest reżyserem, scenarzystą i producentem. Urodził się w 1977 roku w Damaszku w rodzinie syryjskich Kurdów. Po ukończeniu studiów filmowych w Atenach pracował jako asystent reżysera oraz twórca filmów i programów telewizyjnych dla arabskich stacji. Był też operatorem kamery w CNN i Thomson Reuters. Mając na koncie kilka filmów krótkometrażowych, zadebiutował w 2013 roku pełnometrażowym dokumentem „Powrót do Homs”, kręconym w ekstremalnych warunkach, z udziałem broniących miasta rewolucjonistów.

Film doczekał się ponad dwudziestu nagród, m.in. na festiwalu IDFA w Amsterdamie, na Sundance, w Zagrzebiu oraz na Krakowskim Festiwalu Filmowym, gdzie w 2014 roku był filmem otwarcia i otrzymał nagrodę Srebrnego Rogu. O OJCACH I SYNACH, dokument o „dzieciach kalifatu”, okazał się jeszcze większym sukcesem. Obok licznych nagród otrzymał nominację do Oscara w kategorii pełnometrażowego dokumentu. Wraz z żoną Hebą Khaled, która również zajmuje się filmem, Derki od 2014 roku przebywa na uchodźctwie w Berlinie.

 

Źródło: Krakowska Fundacja Filmowa